Çekirdek Aşılar: DHPPi ve Kuduz
Gebze Fidan Veteriner Kliniği koruyucu hekimlik biriminde Darıca, Çayırova, Tuzla ve Kocaeli genelinden gelen köpeklerde uygulanan DHPPi; köpek gençlik hastalığı (distemper), bulaşıcı hepatit (CAV-2), parvovirüs ve parainfluenza etkenlerine karşı koruma sağlar. Parvovirüs yavrularda hızlı seyrettiği için ilk dozların geciktirilmemesi kritik önemdedir.
Kuduz aşısı hem halk sağlığı hem de 5199 sayılı mevzuat kapsamında zorunludur ve mikroçip numarasıyla kayıt altına alınır. Aşı sonrası karne kaydı, yurt içi seyahat ve yurt dışı çıkış işlemlerinde temel belge olarak kullanılır.
- İlk DHPPi 6 – 8. hafta, 16. haftaya kadar 3 – 4 hafta aralıkla tekrar
- Kuduz 12 – 16. hafta, kayıt ve karne eşleştirmesi ile birlikte
- Aşı öncesi ateş ve genel durum muayenesi zorunlu
Risk Bazlı Aşılar ve Sosyalizasyon Penceresi
Leptospiroz, bordetella ve Lyme aşıları çekirdek gruba dahil değildir; barınak, çiftlik, av veya yoğun köpek teması olan köpeklerde değerlendirilir. Leptospiroz iki doz halinde uygulanır ve yıllık tekrarlanır.
Sosyalizasyon dönemi 3 – 16. hafta arasındadır ve bu pencere aşı serisinin tamamlanmasını bekleyemez. Çözüm, aşılanmamış köpeklerle temastan kaçınmak ve kontrollü, temiz ortamlarda kısa sosyal buluşmalar planlamaktır.
Klinik Araçlar
Evde takip kararını desteklemek için klinik araçları kullanabilirsiniz; belirti triyajı aciliyeti ayırt etmeye yardımcı olur.
İlgili Tıbbi Birimler ve Klinik İşlemler
| Aşı | Koruma Sağladığı Hastalık | Başlangıç Yaşı | Tekrar Aralığı |
|---|---|---|---|
| DHPPi | Distemper, hepatit, parvovirüs, parainfluenza | 6 – 8 hafta | 3 – 4 hafta aralıkla 16. haftaya kadar |
| Kuduz | Kuduz virüsü | 12 – 16 hafta | Yıllık, kayıtlı uygulama |
| Leptospiroz | Leptospira serovarları | 8 – 12 hafta | İki doz, ardından yıllık |
| Bordetella / parainfluenza | Enfeksiyöz trakeit | 8 – 12 hafta | Yoğun temas riski varsa yıllık |
| Erişkin rapel | Çekirdek hastalıklar | 12 ay sonra | 1 – 3 yıl, risk değerlendirmesine göre |
Klinik Süreç Adımları
- Yaş, annenin aşı geçmişi ve yaşam ortamı kaydedilir.
- Muayene, ateş kontrolü ve iç–dış parazit planı yapılır.
- DHPPi serisi 16. haftaya kadar takvime işlenir.
- Kuduz aşısı 12 – 16. haftada uygulanır ve mikroçip kaydıyla eşleştirilir.
- Risk bazlı aşılar ve erişkin rapel aralığı yazılı olarak paylaşılır.
Sıkça Sorulan Sorular
Yavru köpeği ne zaman dışarı çıkarabilirim?
Aşı serisi tamamlanana kadar kalabalık, diğer köpeklerin dolaştığı alanlardan uzak durulmalıdır. Sosyalizasyon için temiz, kontrollü bahçe ve aşılı, sağlıklı köpeklerle kısa görüşmeler tercih edilir.
İlk aşıdan sonra köpek tamamen korunur mu?
Hayır. Anneden geçen antikorlar ve tek dozun yetersizliği nedeniyle koruma, 16. haftadaki son dozdan sonra tamamlanır. Bu süre boyunca riskli temaslardan kaçınılması gerekir.
Aşı reaksiyonu görülürse ne yapmalıyım?
Hafif halsizlik 24 – 48 saat sürebilir. Yüzde şişlik, kusma, solunum güçlüğü veya ani çöküş varsa vakit kaybetmeden kliniğe başvurulmalıdır.
Leptospiroz aşısı her köpeğe yapılmalı mı?
Risk değerlendirmesine bağlıdır. Su birikintilerine, kemirgen popülasyonuna veya çiftlik ortamına erişimi olan köpeklerde önerilir; kapalı ve izole yaşayan köpeklerde gereklilik hekimle birlikte değerlendirilir.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve muayene yerine geçmez.